112. rocznica powstał w Grudziądzu Dom Polski Bazar

27 lipca 1911 roku miało miejsce oficjalne otwarcie Domu Polskiego Bazar. Oznacza to, że właśnie dziś przypada 112. rocznica jego powstania. O tej pięknej karcie dziejów polskiego Grudziądza pamięta prezydent Maciej Glamowski, który udał się na teren dawnego Bazaru, by tamtemu patriotycznemu przedsięwzięciu oddać należną mu cześć.

Prezydent złożył kwiaty pod tablicą znajdującą się na terenie kościoła Wniebowzięcia NMP. W ten sposób uhonorował tę niezwykłą inicjatywę czasu zaborów, która wraz z odzyskaniem niepodległości nie ustała, lecz nadal krzewiła polskość i skutecznie wzmacniała w mieszkańcach Grudziądza ich polskiego ducha.

Mimo, że otwarcie Domu Polskiego Bazar miało miejsce 27 lipca 1911 roku, to początków tego przedsięwzięcia należy jednak upatrywać znacznie wcześniej, gdyż należy je powiązać z działalnością Spółdzielni Budowlanej „Bazar”. Spółka, której celem było zbudowanie domu polskiego z przeznaczeniem dla polonijnych organizacji i towarzystw, zainicjowała działalność już 17 grudnia 1897 roku i aż do oficjalnego otwarcia, którego dokonano 22 lutego 1899 roku, działała w konspiracji. Pierwszym kierownikiem Spółdzielni był Jan Zawacki, funkcję skarbnika powierzono Janowi Marchlewskiemu, a przewodniczącym Rady Nadzorczej został Jan Murawski.

Realizacja projektu napotkała na wiele utrudnień ze strony władz niemieckich, które odrzucały wcześniejsze wnioski o budowę obiektu. Wpierw miał on być zlokalizowany przy ulicach noszących obecnie nazwy Legionów i Toruńskiej. W 1910 roku udało się jednak odkupić parcelę przy obecnej ul. Moniuszki. To właśnie tam stanął budynek, którego oficjalne otwarcie miało miejsce 27 lipca 1911 roku.

W okresie II Rzeczypospolitej w budynku gościli m.in. marszałek Piłsudski i prezydent Wojciechowski. W 1935 roku zakupiła go Gmina Katolicka. Nieco wcześniej, 15 sierpnia 1934 roku, miało miejsce ponowne poświęcenie „Bazaru”. Wówczas to utworzono w tym miejscu tymczasowy kościół parafialny pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. W 1979 roku na zrębach dawnego budynku przystąpiono do budowy nowego kościoła, którą ukończono w 1985 roku. Konsekracji obecnego kościoła dokonano w roku 1989.

O tym, czym był Dom Polski Bazar w latach odzyskiwania niepodległości, do dziś pamiętamy. Nie zapominamy też czym stał się on w latach II RP. Ten prężny ośrodek krzewienia polskości i naszej narodowej kultury stanowił siedzibę m.in. Towarzystwa Przemysłowców, Towarzystwa Śpiewaczego i Towarzystwa Ludowego. Odbywały się tam liczne odczyty oraz popisy gimnastyczne „Sokoła”. Popularność Domu Polskiego Bazar sięgała zresztą poza granice Grudziądza, na którego ulicach dawne dni i wydarzenia odcisnęły niejeden ślad.