Wspólna spółka dla trzech szpitali? Gorąca sesja w Grudziądzu i twarde pytania o setki milionów długu

Podczas środowej sesji Rady Miejskiej Grudziądza zapadła kluczowa, choć na razie intencyjna decyzja. Radni dali zielone światło dalszym pracom nad połączeniem lecznic w Grudziądzu, Inowrocławiu oraz bydgoskiego Centrum Pulmonologii w jedną samorządową spółkę. Wielogodzinna debata obnażyła jednak mnóstwo niewiadomych – od kwoty długu, który miasto będzie musiało spłacić przed fuzją, przez tajemniczy odpis na 62 mln zł, aż po sprzeciw płynący z Bydgoszczy.

W środę, 28 października, grudziądzcy radni po wielogodzinnej, burzliwej dyskusji przyjęli uchwałę intencyjną otwierającą drogę do konsolidacji trzech szpitali w regionie. Emocji na sali obrad nie brakowało – padały pytania o realne obciążenia budżetu miasta, gwarancje zatrudnienia oraz polityczną odpowiedzialność za stan finansów grudziądzkiej lecznicy.

Równolegle ważą się losy projektu u pozostałych partnerów. Podczas gdy nad analogicznym dokumentem debatuje dziś Rada Powiatu Inowrocławskiego, radni z Bydgoszczy zdążyli już głośno zaprotestować przeciwko włączaniu tamtejszego Centrum Pulmonologii do wspólnego podmiotu.

Co tak naprawdę przegłosowali radni?

Przyjęta uchwała nie oznacza jeszcze przekształcenia szpitala ani wniesienia miejskiego majątku do nowej spółki. Zgodnie z jej zapisami to wyłącznie deklaracja woli i zgoda na rozpoczęcie formalnych prac analitycznych. Ostateczna decyzja o przystąpieniu Grudziądza do spółki ma zapaść w odrębnym głosowaniu po przedstawieniu szczegółowych wyliczeń.

Projekt zakłada, że:

• Wspólnikami nowej spółki będą wyłącznie jednostki samorządu terytorialnego, a jej kapitał pozostanie w 100% publiczny.
• Sama uchwała intencyjna nie przesądza jeszcze o przejęciu przez Grudziądz zobowiązań szpitala.

Założenia przedstawił radnym skarbnik Województwa Kujawsko-Pomorskiego Paweł Adamczyk. Zabezpieczeniem przyszłego kredytu konsolidacyjnego ma być majątek łączonych placówek, a nie bezpośrednie poręczenia samorządów. Warunkiem koniecznym jest jednak wcześniejsze uregulowanie spraw własnościowych wszystkich szpitalnych nieruchomości.

Wyścig z czasem: kluczowe terminy i miliony z ministerstwa

Województwo narzuciło samorządom bardzo napięty harmonogram. Szansą na oddłużenie ma być rządowy program restrukturyzacji podmiotów leczniczych:

• Do 10 listopada – termin na podjęcie uchwał intencyjnych przez wszystkie zaangażowane samorządy. Skarbnik Adamczyk postawił sprawę jasno: samorząd, który nie podejmie uchwały, zostanie pominięty w dalszych analizach.
• Do 30 listopada – wydłużony termin składania wniosków o dotacje w Ministerstwie Zdrowia. W grze jest wysoka stawka: premia za konsolidację między różnymi podmiotami może wynieść do 70 mln zł (za konsolidację wewnętrzną – do 20 mln zł).
• Do 30 kwietnia 2027 r. – ostateczny termin rejestracji nowej spółki w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Bydgoszcz mówi „nie”, Inowrocław stawia twarde warunki

Równolegle do wydarzeń w Grudziądzu ważą się losy partnerów konsolidacji:

• Bydgoszcz: Radni Rady Miasta Bydgoszczy wyrazili stanowczy sprzeciw wobec oddania Centrum Pulmonologii do spółki. Paweł Bokiej (Bydgoska Prawica) nazwał pomysł „kuriozalnym”, a Jakub Mikołajczak (Koalicja Obywatelska) wskazywał na alternatywne ścieżki – wdrożenie wewnętrznego planu naprawczego lub przekazanie placówki Politechnice Bydgoskiej na potrzeby tworzonego kierunku lekarskiego. Stosowny wniosek w tej sprawie złożył już rektor uczelni.
• Inowrocław: Rada Powiatu Inowrocławskiego proceduje projekt, jednak tamtejsze władze jednoznacznie domagają się twardych gwarancji bankowych. 

Podczas grudziądzkiej sesji nie padła odpowiedź na fundamentalne pytanie: co stanie się z projektem i 70-milionową premią, jeśli do fuzji przystąpią tylko dwa samorządy zamiast trzech?

Setki milionów długu. Ile zapłaci Grudziądz?

Największe kontrowersje wzbudziły finanse. Radny Miłosz Joniec przypomniał, że według wstępnych wyliczeń wkład finansowy Grudziądza przed przekształceniem musiałby wynieść około 217 mln zł.

Obowiązek ten wynika bezpośrednio z art. 72 ustawy o działalności leczniczej: jeśli wskaźnik zadłużenia SPZOZ przekracza 0,5, organ tworzący (w tym przypadku miasto) musi spłacić zobowiązania w stopniu pozwalającym na obniżenie tego wskaźnika.

Dociskany przez radnego Romana Sarnowskiego prezydent Maciej Glamowski nie podał konkretnych kwot ani źródeł sfinansowania tej operacji:

– Padła tutaj kwota 200 milionów złotych. Czy to jest kwota właściwa, czy nie? Czy to stanowi dla nas obciążenie? Tak, stanowi, ale to nie znaczy, że nie należy podjąć takiego wyzwania – mówił prezydent, podkreślając konieczność współpracy z bankami i Regionalną Izbą Obrachunkową.

Radni opozycji zwracali uwagę, że jeśli zadłużenie wymagalne wzrosło do blisko 300 mln zł, ostateczny koszt dla miejskiej kasy będzie znacznie wyższy niż szacowane 217 mln zł.

Tajemniczy odpis na 62 mln zł i spór o przeszłość

W prezentacji przygotowanej przez województwo znalazła się informacja o zalecanym przez biegłego audytora odpisie należności w wysokości 62,16 mln zł. Taki zabieg powiększyłby stratę szpitala za 2025 rok z 37 mln zł do blisko 100 mln zł.

Prezydent Maciej Glamowski wyjaśnił, że sprawa dotyczy historycznych rozliczeń szpitala ze spółką Grudziądzkie Inwestycje Medyczne (GIM), określając tę operację jako „wirtualną transakcję”:

– GIM jest winien szpitalowi około 60 mln zł i tak jest to w księgach zapisane. Za transakcją stał ówczesny dyrektor Marek Nowak – tłumaczył prezydent, dodając, że sam przed laty jako radny głosował przeciwko temu rozwiązaniu, tracąc za to funkcję szefa komisji budżetu.

Skarbnik Adamczyk uspokajał, że według jego analiz ewentualny odpis nie zachwieje bieżącym wynikiem operacyjnym za 2025 rok, lecz obciąży wyniki z lat ubiegłych. Nazwy audytora ani dokładnej daty sformułowania zastrzeżeń podczas sesji jednak nie ujawniono.

Obawy o prywatyzację i los pracowników

Radny Krzysztof Kosiński (PiS) wyraził obawy o tzw. „ukrytą lub wymuszoną prywatyzację”, wskazując m.in. na gigantyczne ogólnokrajowe zadłużenie placówek ochrony zdrowia i zapowiadane zmiany w sieci szpitali po 2029 roku.

Zarówno strona wojewódzka, jak i władze Grudziądza stanowczo odcięły się od takich scenariuszy:

• Skarbnik Adamczyk zadeklarował, że w statucie spółki może znaleźć się zapis o działalności non profit oraz zakaz prywatyzacji bez jednomyślnej zgody samorządów.
• Zgodnie z art. 23¹ Kodeksu pracy oraz przepisami ustawy o działalności leczniczej ponad 2 tysiące pracowników grudziądzkiego szpitala ma przejść do nowej spółki z mocy prawa.
• Prezydent Glamowski zapewnił, że kontrakt medyczny nie zostanie wyprowadzony z Grudziądza, argumentując, że za kontraktem stoją specjaliści, których nie da się „przenieść jak worka kartofli”.

Dyrektor lecznicy Agata Kurkowska poinformowała jednocześnie, że placówka uregulowała zaległe pensje pracownicze za sierpień, natomiast wypłaty wrześniowe są realizowane na bieżąco wraz z napływem środków z NFZ. Szpital ma również porozumienie z ZUS o rozłożeniu spłat składek na raty.

Zgoda z zastrzeżeniami

Ostatecznie uchwała intencyjna uzyskała poparcie większości Rady. Za projektem opowiedziały się kluby Koalicji Obywatelskiej i Obywatelskiego Grudziądza oraz radni Lewicy. Tylko radny Roman Sarnowski głosował przeciw.

Mimo poparcia nie szczędzono jednak gorzkich słów. Radny Przemysław Dekker (Lewica) podkreślał, że prawdziwym przełomem będzie dopiero moment, w którym pracownicy zaczną otrzymywać pensje bez opóźnień. Z kolei radny Łukasz Kowalowski punktował dotychczasowy nadzór miasta nad finansami placówki. Wcześniejsza próba przerwania debaty wnioskiem formalnym KO upadła.

Decyzja grudziądzkiej rady to dopiero początek procedury. Do wyjaśnienia pozostaje długa lista kluczowych kwestii:

• Ile dokładnie wyniesie kwota, którą miasto lub spółka GIM będą musiały spłacić przed powołaniem spółki, i z jakich źródeł zostanie pokryta?
• Jaka jest dokładna wartość wymagalnych zobowiązań szpitala na dzień dzisiejszy?
• Kto i kiedy zalecił odpis 62,16 mln zł i jakie są prawne konsekwencje tej operacji?
• Jaki procent udziałów w nowej spółce obejmie Grudziądz i czy samorząd zachowa prawo weta w kluczowych kwestiach medycznych?
• Jaki jest plan B, jeśli Bydgoszcz lub Inowrocław ostatecznie odrzucą propozycję fuzji?

Do tematu przekształceń w grudziądzkim szpitalu będziemy wracać na bieżąco na łamach grudziadz365.pl.